Tag Archives: paticcasamuppada

Èirigh an Lùib Chumhaichean – Mìneachadh na Cumhaichean – Pt 4

Posted on by

“le an co-thadhal mar chumha, thig am faireachdainn gu bith”

Nuair a thig na sia bunaitean mothaich (saḷāyatanā) còmhla rin rudan fa-leth, bidh co-thadhal (phassa) ann. Canar faireachdainn (vedanā) ris an ath-bhualadh no clàradh sin, agus tha trì seòrsaichean ann:

  • mì-thlachdmhor (dukkha)
  • tlachdmhor (sukha)
  • neo-mhì-thlachdmhor-is-neo-thlachdmhor (adukkhamasukha)

Tha e glè chudromach a thoirt fa-near nach eil iad a’ toirt iomradh air gluasadan-inntinn no tòcaidhean, ach clàradh a’ bhuaidh a nì rudan air a bunaitean mothaich fhèin a-mhàin. A rèir a’ Bhùda, tha tòcaidhean nam measgachan iom-fhillte dhe na tha aithnichte mar fhactaran inntinn (cetasikā), ach cha tèid sinn a-steach dhaibh an-diugh.

Gus seo a dhèanamh nas soilleire:

  • nuair a nì bunait na sùla co-thadhal ri rud fradhairc grànda, èiridh faireachdainn mhì-thlachdmhor (dukkhavedanā)
  • nuair a nì bunait na sùla co-thadhal ri rud fradhairc bòidheach, èiridh faireachdainn thlachdmhor (sukhavedanā)
  • nuair a tha clàradh an rud air a bunait mothaich fa-leth cha mhòr do-ruigsinneach, èiridh faireachdainn neo-mhì-thlachdmhor-is-neo-thlachdmhor (adukkhamasukhavedanā), theirte “faireachdainn neodrach” ris uaireannan.

Tha an aon rud fìor airson nam bunaitean mothaich eile:

  • nuair a thig bunait mothaich na cluaise còmhla ri rud fuaimnich…
  • nuair a thig bunait mothaich an t-sròine còmhla ri rud fàileachd…
  • nuair a thig bunait mothaich na teanga còmhla ri rud blasda…
  • nuair a thig bunait mothaich a’ chuirp còmhla ri rud beanailteach…
  • nuair a thig bunait mothaich na h-inntinn còmhla ri rud inntinnidh…

…..èiridh faireachdainn a rèir buaidh an rud.

Cuir nad inntinn loch ciùin. Ma thuiteas clach bheag ann, nochdaidh tuinn bheaga; ma thuiteas ulbhag mhòr ann, nochdaidh tonnan mòra. Ma bhios iasg a’ snàmh ann no ma bhios am biastag a’ sgìobadh air, bidh gluasad air choreigin ann a rèir meud a’ bhuaidh. Aig an ìre seo, chan eil sinn a’ bruidhinn air na tonnan a tha bòidheach no grànda no air a bheil sinn dèidheil orra no nach eil. Chan eil an gluasad a’ riochdachadh ach clàradh an rud air an uisge.

Ged a tha am meatafar seo a’ briseadh gu furasta le sgrùdadh mionaideach, tha e a’ nochdadh beagan mar a thig am faireachdainn gu bith mar thoradh air coinneamh bunait mothaich ris an rud fa-leth.

“le am faireachdainn mar chumha, thig a’ mhiann gu bith”

Gu litireil, tha taṇhā a’ ciallachadh “pathadh”, ach tha am facal a’ toirt a-steach cuideachd miann, sannt, acras, iarrtas, ‘s dòcha gach seòrsa de “miann” ann. Tha na trì seòrsaichean de taṇhā air am mìneachadh anns a’ phost seo, agus chì sinn an seo mar a tha e ag obair ann an sreath nan adhbharan:

  • nuair a thig faireachdainn thlachdmhor gu bith, èiridh am miann airson barrachd tlachdmhorachd
  • nuair a thig faireachdainn mhì-thlachdmhor gu bith, èiridh am miann airson an fhaireachdainn mhì-thlachdmhòir sin falbh, no airson atharrachadh gu tlachdmhorachd
  • leis gu bheil neo-mhì-thlachdmhor-is-neo-thlachdmhor cho soilleir mì-thlachdmhor, èiridh am miann airson barrachd den “neo-mhì-thlachdmhorachd” seo.

‘S e am miann a tha gar sparradh air leantainn rudan ion-mhiannaichte, agus a bhith air mhiann airson rudan mì-thlachdmhor a dhol à bith no an teicheadh, a tha na fhreumh ar fulangtachd (dukkha). ‘S e roghainn chogaisich a th’ ann am miann, chan e rud a thig gu fèin-ghluasadach. Gu h-èifeachdach, tha sinn a’ TAGHADH fulangas! Nach eil sin caran neònach?! Ach tha gealladh a’ Bhùda ann gum urrainn dhuinn na roghainnean sin a sheachnadh gus an cuir sinn às don chuairt de fhuilangtachd.

☸️ Gum faigh sinn uile saorsa bho dukkha ☸️

Èirigh an Lùib Chumhaichean – Mìneachadh na Cumhaichean – Pt 3

Posted on by

Ann am pàirt 3, nì sinn sgrùdadh air na sia bunaitean mothaich (saḷāyatanā) agus an co-thadhal (phassa).

“le an inntinn ‘s stuth mar chumha, thig na sia bunaitean mothaich gu bith”

Sia bunaitean mothaich (saḷāyatanā)

Gheibhear iomlanachd ar n-eòlas air an t-saoghal tro na sia bunaitean mothaich: sùil, cluas, sròn, teanga, corp, agus inntinn. Tha a’ chumha seo a’ buntainn ri comas-faire nan sia bunaitean mothaich, ‘s e sin, an comas faicinn, cluinntinn, fàileachd, blasad, beanail, agus smaoineachaidh, fhad ‘s a tha na buill-bodhaig fhèin nam pàirt de inntinn ‘s stuth (nāmarūpa).

Tha na rudan bunait mothaich air an tuigsinn sa chumha seo cuideachd: rud fradhairc, rud fuaimneach, rud fàileachd, rud blasda, rud beanailteach, agus rud inntinnidh, agus nuair a thig na bunaitean mothaich còmhla ris na rudan fa-leth aca fhèin….

“le na sia bunaitean mothaich mar chumha, thig an co-thadhal gu bith”

…bidh co-thadhal (phassa) ann.

‘S e cumha an toradh a th’ ann an co-thadhal (phassa) a thig bho choinneamh bunait na mothaich ris an rud fa-leth aice.

  • Nuair a choinnicheas an t-sùil ri rud fradhairc…
  • Nuair a choinnicheas a’ chluas ri rud fuaimneach…
  • Nuair a choinnicheas an t-sròn ri rud fàileachd…
  • Nuair a choinnicheas an teanga ri rud blasda…
  • Nuair a choinnicheas a’ chorp ri rud beanailteach…
  • Nuair a choinnicheas an t-inntinn ri rud inntinnidh….

…canar co-thadhal ris a’ choinneamh sin.

Ged a tha e cho follaiseach ‘s a ghabhas, mura coinnich a’ bhunait mhothaich ris an rud fa-leth aice, chan eil co-thadhal ann, agus chan eil comharrachadh air an rud ann. ‘S e sin ag ràdh, cha fhaic sinn, cha chluinn sinn, cha fhàileach sinn, cha blais sinn, cha fhaireach sinn nì sam bith nar cuirp, agus cha smaoinich sinn.

San ath phost, bheir sinn sùil air mar a tha co-thadhal (phassa) na chumha airson èirigh faireachdainn (vedanā).

☸️ Gum faigh sinn uile saorsa bho dukkha ☸️

Èirigh an Lùib Chumhaichean – Mìneachadh na Cumhaichean – Pt 2

Posted on by

A’ leantainn ar còmhraidh mu Èirigh an Lùib Chumhaichean (paṭiccasamuppāda), pàirt 2

“le na h-eagaran deònach mar chumha, thig am fìosraiche gu bith;’

Fìosraiche (viññāṇā)

Mar an tè mu dheireadh de na còig cruinneachaidhean (pañcākkhandhā), ‘s e am fìosraiche an tè aig a bheil eòlas air an rud. Ach ann an Èirigh an Lùib Chumhaichean, tha e a’ riochdachadh a’ chiad fhìosraiche a thig gu bith anns an t-saoghal ùr cuideachd. Ann an Abhidhamma1na treas pàirt de chànain an Tipiṭaka ann am Bùdasachd. ’S e siostam feallsanachd is eòlas-inntinn glè mhionaideach a th’ ann an Abhidhamma a tha a’ mìneachadh nàdar fìor nan rudan (dhammā) agus mar a tha iad a’ ceangal ri chèile. Tha e a’ sgrùdadh nan còig cruinneachaidhean (pañcākkhandha), èirigh an lùib chumhaichean (paṭiccasamuppāda), agus staidean inntinn ann an dòigh analaiteach. Tha an t-Abhidhamma na inneal-sgrùdaidh gus tuigse nas doimhne fhaighinn air an Dhamma, ach chan eil e riatanach dhan a h-uile neach-leantainn. Tha e gu sònraichte feumail dhaibhsan a tha ag iarraidh meòrachadh domhainn.[/mfn], canar am “fìosraiche ceangail ath-bhreith” (paṭisandhicitta) ris an fhìosraiche seo, agus ann an dòigh, tha e a’ “blasadadh” a’ chòrr de bheatha sam bith. Ciamar a thachras seo?

Tha buaidh aig kamma a chaidh a dhèanamh roimhe air na seòrsaichean ath-bhreith a bhios againn: bheir kamma mì-sona a chaidh a dhèanamh roimhe toradh ann an ath-bhreith bhochd, agus bheir kamma sona a chaidh a dhèanamh roimhe toradh ann an ath-bhreith fhortanach.

Leis a sin, tha kamma a chaidh a dhèanamh roimhe a’ cumhachadh seòrsa an fhìosraiche a thig gu bith, agus tha am fìosraiche sin an uair sin a’ cumhachadh fad-beatha a’ chreutair.

“le am fìosraiche mar chumha, thig inntinn ‘s stuth gu bith”

Inntinn ‘s stuth (nāmarūpa)

Tha seòrsa agus staid na h-inntinn ‘s an stuth air am “blasadadh” leis an fhìosraiche a tha a’ cumhachadh an èirigh. ‘S e sin ràdh, gum bi fìosraiche a chaidh a chumhachadh le toradh kamma mì-sona, a’ toirt gu bith inntinn ‘s stuth a chaidh a chumhachadh leis an aon toradh sin, m.e., ath-bhreith ann an roinn chràiteach, no ma rugadh e mar dhuine, le trioblaidean slàinte, mì-chumhachdan corporra is inntinnail, beatha bhochd is call, msaa.

Air an làimh eile, airson neach a rugadh le toraidhean kamma sona, bidh beatha aige le slàinte mhath, beartas, innleachd, soirbheachas, msaa.

Ged a tha e caran sìmplidh, tha an cumhachadh seo a’ sealltainn dhuinn mar a tha ar gnìomhan deònach a chaidh a dhèanamh roimhe a’ toirt buaidh air ar suidheachadh an-diugh, agus mar a tha ar gnìomhan deònach a thèid a dhèanamh a-nis a’ cumhachadh seòrsa agus càileachd na h-àm ri teachd a bhios againn.

Airson an treas seòrsa de thoradh kamma (āneñjābhisaṅkhārā), bhiodh neach air a bhreith ann an roinn sùghadh (jhāna), am fìosraiche agus an inntinn ‘s stuth air an cumhachadh a rèir sin.

Anns an ath-phost, bruidhnidh sinn mar a tha inntinn ’s stuth (nāmarūpa) a’ cumhachadh èirigh nan sia bunaitean mothaich (saḷāyātanā), agus mar a tha na sia bunaitean mothaich a’ cumhachadh èirigh na co-thadhal (phassa).

☸️ Gum faigh sinn uile saorsa bho dukkha ☸️

  • 1

Èirigh an Lùib Chumhaichean – Mìneachadh na Cumhaichean – Pt 1

Posted on by

‘S e am post seo a’ chiad de ghrunn a tha a’ mìneachadh gu mion-fhiosrachadh gach cumha ann an Èirigh an Lùib Chumhaichean (paṭiccasamuppāda).

Aineolas (avijja)

Tha Èirigh an Lùib Chumhaichean gu tric air a riochdachadh mar chuibhle, a’ sealltainn an eadar-cheangail eadar na cumhaichean agus a’ chuairt dhìreach gun deireadh de bhreith is bhàis (saṁsāra). Chan eil toiseach fhìor aig a’ chuibhle seo – uill, tha, ach nam feuchainn ri smaoineachadh air, chuireadh e às ar ciall! Ach, gus bruidhinn air nithean ann an dòighean as urrainn dhuinn a thuigsinn, tha am Bùda a’ tòiseachadh an t-sreath le aineolas (avijja). A-rithist, chan e a’ chiad adhbhar a th’ ann an avijja, ach dìreach toiseach na mìneachaidh.

‘S e “uireasbhaidh eòlais” an t-eadar-theangachadh litireil air avijja. Chan e uireasbhaidh eòlais choitcheann a th’ ann, mar ann an saidheans no ann an cùisean an t-saoghail. Tha an “uireasbhaidh eòlais” seo glè shònraichte: uireasbhaidh eòlais air na Ceithir Fìrinn Uaisle.

Ach chan e dìreach tuigse intleachdail air na Fìrinn a th’ ann seo; ‘s e tuigse a tha doimhne-stèidhichte agus imfhìosach a th’ innte, stèidhichte air amharc agus tuigse dhoimhne air èirigh is dol à bith nan nìthean.

Nuair a thèid na nithean cruthaichte fhaicinn tro lionsa nan Ceithir Fìrinn Uaisle, tha sin a’ ciallachadh an tùs (dukkha), an t-adhbhar (samudaya), a’ chrìoch (nirodha), agus an t-slighe (magga) fhaicinn. Mu dheireadh thall, thig sinn gu bhith a’ faicinn nan trì comharran (tilakkhaṇā) th’ aig a h-uile nì cruthaichte: neo-bhuana (anicca), na fhulangtachd (dukkha), agus gun fhèin (anatta). ‘S e an t-aineolas a tha a’ cur bacadh air an tuigse seo.

“Le aineolas mar chumha, thig na h-eagaran deònach gu bith…”

Eagaran Deònach (saṅkhārā)

Tha sinn a’ coinneachadh ri saṅkhāra san dàrna brìgh aige an seo: an t-àite far a bheil gnìomhan deònach a rinn sinn roimhe a tha a’ “fuireach”.

Mar a tha fìos agad, tha dà sheòrsa kamma ann: mì-sona agus sona. Gu dearbh, tha treas seòrsa ann, āneñjābhisaṅkhāra, a tha co-cheangailte ri bhith a’ coileanadh na ìrean sùghadh (jhāna). Co-dhiù, ‘s dòcha gum bi cuimhne agad gun toir kamma mì-sona toradh mì-sona, agus gun toir kamma sona toradh sona. Tha iad air an ainmeachadh mar neo-thoillteannas (apuññābhisaṅkhārā) agus toillteannas (puññābhisaṅkhārā), a rèir a chèile. Tha kamma mì-sona a chaidh a dhèanamh roimhe na neo-thoillteannas, agus tha kamma sona a chaidh a dhèanamh roimhe na toillteannas.

Tha an cumha seo a’ dèanamh cinnteach dè an seòrsa ath-bhreith a gheibh sinn, a’ buntainn ri ìre na beatha agus ri ar staid chorporra is inntinnail anns a’ bheatha ùr. Ma bhios toradh kamma mì-sona againn, dh’fhaodadh gun tèid ar breith ann an roinn chràiteach mar ifrinn, no mar dhuine le duilgheadasan mòra: bochdainn, tinneis, no inntinn throm. Ma bhios toradh kamma sona againn, dh’fhaodadh gun tèid ar breith ann an roinn nèamhaidh, no mar dhuine le beatha fhortanach: slàinte, tuigse, agus soirbheachas.

Anns an ath phost, chì sinn mar a bhios na h-eagaran deònach (saṅkhārā) a’ cumhachadh èirigh an fhìosraiche (viññāṇā).

☸️ Gum faigh sinn uile saorsa bho dukkha ☸️

Èirigh an Lùib Chumhaichean – Paṭiccasamuppāda

Posted on by

‘S e aon de na teagaisgean as cudromaiche, mura h-e an teagasg as cudromaiche uile, teagasg Èirigh an Lùib Chumhaichean (Paṭiccasamuppāda). Mar a thuirt am Bùda anns am Mahāhatthipadopamasutta (MN 28):

“An neach a chì Èirigh an Lùib Chumhaichean, chì e an Dhamma; an neach a chì an Dhamma, chì e Èirigh an Lùib Chumhaichean1“Yo paṭiccasamuppādaṁ passati so dhammaṁ passati; yo dhammaṁ passati so paṭiccasamuppādaṁ passatī’ti.”.”

Ach, ann an sutta eile, am Mahānidānasutta (DN 15), tha e a’ toirt rabhadh dhuinn, tro chòmhradh còmhla ri Ānanda2‘S e co-ogha a’ Bhùda a bh’ ann an Ānanda, agus ‘s e am prìomh fhreastalaiche a bh’ aige fad na 45 bliadhna a theagaisg am Bùda, gun ghabhail an teagaisg air a h-aithighe:

Ānanda: “Tha e iongantach agus uamhasach math, Bhante, mar a tha an Èirigh an Lùib Chumhaichean seo cho domhainn agus a’ coimhead cho domhainn, ach dhomh fhèin tha e cho soilleir ‘s a ghabhas.”

Bùda: “Na can sin, Ānanda! Na can sin, Ānanda! Tha an Èirigh an Lùib Chumhaichean seo, Ānanda, domhainn agus tha i a’ coimhead domhainn. Air sgàth neo-thuigsinn agus neo-drùdhadh an Dhamma seo, Ānanda, tha a’ ghinealach seo air a bhith mar shnàthainn tharraichte, mar chruinneag shnàtha toinneamh, mar luachair agus cuilc cheangailte, agus chan eil i a’ dol seachad saṁsāra3saṁsāra; cearcall no cuairt leantainneach ath-bhreith, bàis, agus ath-bhreith a-rithist, fo bhuaidh kamma agus taṇhā. Tha e a’ ciallachadh an t-saoghal làn fulangach fhèin, far a bheil gach beothach fo èiginn an t-siubhail seo gus an dùisg e.4Ānanda: “Acchariyaṁ, bhante, abbhutaṁ, bhante. Yāva gambhīro cāyaṁ, bhante, paṭiccasamuppādo gambhīrāvabhāso ca, atha ca pana me uttānakuttānako viya khāyatī’ti.” Bùda: “Mā hevaṁ, ānanda, avaca, mā hevaṁ, ānanda, avaca. Gambhīro cāyaṁ, ānanda, paṭiccasamuppādo gambhīrāvabhāso ca. Etassa, ānanda, dhammassa ananubodhā appaṭivedhā evamayaṁ pajā tantākulakajātā kulagaṇṭhikajātā muñjapabbajabhūtā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ saṁsāraṁ nātivattati.“

Tha am Bùda a’ mìneachadh dà fhoirmle dhuinn:

  1. Mar a thig stàitean bho chèile: Tha aon staid a’ toirt buaidh air staid eile a thig na h-ùine, a tha an uair sin a’ toirt buaidh air staid eile a leanas. Tha a h-uile cumha ceangailte ri chèile ann an sreath leantainneach.
  2. Mar a thèid stàitean a sgaoileadh: Ma chuirear às do aon staid, thèid an t-sreath de stàitean a leanas a bhriseadh, agus crìoch a chur air an t-saoghal de dh’fhulangas a thig às. Faodaidh tu smaoineachadh air taigh chairtean: ma thoir thu air falbh aon chairt, tuiteas an structar gu lèir na smalan.

Seo an dà fhoirmle a dh’fhoillsich am Bùda le facal-toisich:

“Nuair a tha seo ann, tha sin ann; le èirigh seo, thig sin gu bith; nuair nach eil seo ann, chan eil sin ann; le crìoch seo, thèid sin à bith, is e sin…5iti imasmiṁ sati idaṁ hoti; imassuppādā idaṁ uppajjati; imasmiṁ asati idaṁ na hoti; imassa nirodhā idaṁ nirujjhati, yadidaṁ

Èirigh:
…le aineolas mar chumha, thig na h-eagaran deònach gu bith;
le na h-eagaran deònach mar chumha, thig am fìosraiche gu bith;
le am fìosraiche mar chumha, thig inntinn ‘s stuth gu bith;
le inntinn ‘s stuth mar chumha, thig na sia bunaitean mothaich gu bith;
le na sia bunaitean mothaich mar chumha, thig an co-thadhal gu bith;
le an co-thadhal mar chumha, thig am faireachdainn gu bith;
le am faireachdainn mar chumha, thig a’ mhiann gu bith;
le a’ mhiann mar chumha, thig a’ ghreim gu bith;
le a’ ghreim mar chumha, thig a’ chruth-bhith gu bith;
le a’ chruth-bhith mar chumha, thig a’ bhreith gu bith;
le a’ bhreith mar chumha, thig an aoiseadh agus a’ bhàs gu bith,
agus mar thoradh air an t-sreath seo, thig am bròn, an nuallan, am pian, a’ mhì-thoil-inntinn, agus an t-eu-dòchas am bàrr.

Mar seo, tha tùs a’ chruinneachaidh an fhulangais gu h-iomlan a’ tighinn am bàrr6“avijjāpaccayā sankhārā, sankhārapaccayā viññāṇaṁ, viññāṇapaccayā nāmarūpaṁ, nāmarūpapaccayā saḷāyatanaṁ, saḷāyatanapaccayā phasso, phassapaccayā vedanā, vedanāpaccayā taṇhā, taṇhāpaccayā upādānaṁ, upādānapaccayā bhavo, bhavapaccayā jāti, jātipaccayā jarāmaraṇaṁ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā sambhavanti, evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa samudayo hoti.” (AN 10.92).

Crìoch:
..ḷe crìoch a chur air an aineolas, thig crìoch air na h-eagaran deònach;
le crìoch a chur air na h-eagaran deònach, thig crìoch air am fìosraiche;
le crìoch a chur air am fìosraiche, thig crìoch air inntinn ‘s stuth;
le crìoch a chur air inntinn ‘s stuth, thig crìoch air na sia bunaitean mothaich;
le crìoch a chur air na sia bunaitean mothaich, thig crìoch air an co-thadhal;
le crìoch a chur air an co-thadhal, thig crìoch air am faireachdainn;
le crìoch a chur air am faireachdainn, thig crìoch air a’ mhiann;
le crìoch a chur air a’ mhiann, thig crìoch air a’ ghreim;
le crìoch a chur air a’ ghreim, thig crìoch air a’ chruth-bhith;
le crìoch a chur air a’ chruth-bhith, thig crìoch air a’ bhreith;
le crìoch a chur air a’ bhreith, sguiridh an aoiseadh agus a’ bhàs, am bròn, an nuallan, am pian, a’  mhi-thoil-inntinn, agus an t-eu-dòchas.

Mar seo, tha crìoch a’ tighinn air a’ chruinneachadh an fhulangais seo air fad7“avijjāya tveva asesavirāganirodhā sankhāranirodho, sankhāranirodhā viññāṇanirodho, viññāṇanirodhā nāmarūpanirodho, nāmarūpanirodhā saḷāyatananirodho, saḷāyatananirodhā phassanirodho, phassanirodhā vedanānirodho, vedanānirodhā taṇhānirodho, taṇhānirodhā upādānanirodho, upādānanirodhā bhavanirodho, bhavanirodhā jātinirodho, jātinirodhā jarāmaraṇaṁ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā nirojjanti. Evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa nirodho hotī’ti.” (AN 10.92).

Sna beagan phostaichean ri teachd, sgrùdaidh sinn gu mion-fhiosrachail dè tha gach cumha a’ ciallachadh.

☸️ Gum faigh sinn uile saorsa bho dukkha ☸️

  • 1
    “Yo paṭiccasamuppādaṁ passati so dhammaṁ passati; yo dhammaṁ passati so paṭiccasamuppādaṁ passatī’ti.”
  • 2
    ‘S e co-ogha a’ Bhùda a bh’ ann an Ānanda, agus ‘s e am prìomh fhreastalaiche a bh’ aige fad na 45 bliadhna a theagaisg am Bùda
  • 3
    saṁsāra; cearcall no cuairt leantainneach ath-bhreith, bàis, agus ath-bhreith a-rithist, fo bhuaidh kamma agus taṇhā. Tha e a’ ciallachadh an t-saoghal làn fulangach fhèin, far a bheil gach beothach fo èiginn an t-siubhail seo gus an dùisg e.
  • 4
    Ānanda: “Acchariyaṁ, bhante, abbhutaṁ, bhante. Yāva gambhīro cāyaṁ, bhante, paṭiccasamuppādo gambhīrāvabhāso ca, atha ca pana me uttānakuttānako viya khāyatī’ti.” Bùda: “Mā hevaṁ, ānanda, avaca, mā hevaṁ, ānanda, avaca. Gambhīro cāyaṁ, ānanda, paṭiccasamuppādo gambhīrāvabhāso ca. Etassa, ānanda, dhammassa ananubodhā appaṭivedhā evamayaṁ pajā tantākulakajātā kulagaṇṭhikajātā muñjapabbajabhūtā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ saṁsāraṁ nātivattati.
  • 5
    iti imasmiṁ sati idaṁ hoti; imassuppādā idaṁ uppajjati; imasmiṁ asati idaṁ na hoti; imassa nirodhā idaṁ nirujjhati, yadidaṁ
  • 6
    “avijjāpaccayā sankhārā, sankhārapaccayā viññāṇaṁ, viññāṇapaccayā nāmarūpaṁ, nāmarūpapaccayā saḷāyatanaṁ, saḷāyatanapaccayā phasso, phassapaccayā vedanā, vedanāpaccayā taṇhā, taṇhāpaccayā upādānaṁ, upādānapaccayā bhavo, bhavapaccayā jāti, jātipaccayā jarāmaraṇaṁ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā sambhavanti, evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa samudayo hoti.” (AN 10.92)
  • 7
    “avijjāya tveva asesavirāganirodhā sankhāranirodho, sankhāranirodhā viññāṇanirodho, viññāṇanirodhā nāmarūpanirodho, nāmarūpanirodhā saḷāyatananirodho, saḷāyatananirodhā phassanirodho, phassanirodhā vedanānirodho, vedanānirodhā taṇhānirodho, taṇhānirodhā upādānanirodho, upādānanirodhā bhavanirodho, bhavanirodhā jātinirodho, jātinirodhā jarāmaraṇaṁ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā nirojjanti. Evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa nirodho hotī’ti.” (AN 10.92)